Gürün Çengeli: Dağ köşelerinin koruyucu tasması

Gürün çengeli: Köy sürülerini yırtıcılara karşı koruyor

Gürün ilçesinden doğan geleneksel bir koruma ekipmanı olan Gürün çengeli, Anadolu’nun farklı bölgelerinde de kullanılan ve köpeklerin boynuna takılarak yırtıcı hayvanlara karşı güvenlik sağlayan bir tasma olarak öne çıkıyor. İlk olarak Gürün’de üretilen dikenli tasma, kurt ve benzeri saldırılarda boyun bölgesinden gelebilecek darbeleri azaltarak köpekler için adeta can simidi görevini üstleniyor. Yetiştiriciler, sürü güvenliğinde bu geleneksel koruyucu ekipmanın hâlâ önemli bir yere sahip olduğuna vurgu yapıyor.

Bir üretici olarak Gürün çengeli hakkında konuşan Hüseyin Yıldız, çengenin boyun ve boğaz bölgesinin darbe almamasını sağlayan kritik bir koruma sağladığını belirtiyor. Farklı bölgelerde benzer tasarımlar farklı adlarla anılsa da özellikle kangal ve diğer köpeklerin korunması açısından önemli bir kalkan görevi görüyor. Çengenin sağlam ve dayanıklı demirden üretildiğini belirten Yıldız, boyun bölgesine yönelen bir kurdün çenesine zarar vererek ısırma gücünü azaltmayı hedeflediğini ifade ediyor. Ayrıca bu tasma, köpeğin saldırıdan en az zararla kurtulmasına yardımcı oluyor ve karşı tarafı caydırıcı bir etki yaratıyor.

Gürün çengeli, yalnızca belirli bölgelerde bulunuyor ve yöreye özgü bir uygulama olarak öne çıkıyor. Gürün ilçesinde üretilen ve Gürün çengeli olarak bilinen bu aparat, dağlarda ve arazide gezen köpeklerin boynunda taşıdığı önemli bir koruma unsuru olarak değerlendiriliyor. Özellikle yaban hayatında görev yapan köpekler için hayati bir öneme sahip olduğu düşünülen bu ekipman, bölge sakinleri tarafından güvenlik açısından önemli görülüyor.