Sivas Demir Çelik için yeni yatırım ve istihdam hedefleri

Öz Hak Maden-İş Sendikası Genel Başkanı Fethi Türkay’ın Değerlendirmesi

Sivas Demir Çelik Fabrikası’nın mevcut durumu ve geleceğine ilişkin değerlendirmeler, kentteki sanayi hamlesi açısından önemli bir gündem oluşturuyor. Kahvaltı programı için Sivas’a gelen Türkay, fabrikanın yeniden ayağa kaldırılması yönündeki fırsatların dikkatli değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. AK Parti Grup Başkanı ve Sivas Milletvekili Abdullah Güler’in süreçteki inisiyatifi öne çıkan bir tema olarak öne çıktı.

Sivas’ın sanayileşmesiyle ilgili vizyon konusunda Türkay, fabrikanın yalnızca bir üretim tesisi olarak görülmemesi gerektiğini belirtti. Kovalı bölgesinde yaklaşık 45 bin dönüm arazinin kamulaştırılmasıyla başlayan ve Sivas adına önemli bir sanayi hamlesi olarak nitelendirilen süreç, zaman içinde çeşitli dalgalanmalar yaşasa da kent halkının talebiyle yeniden gündeme geldi. 1980 öncesinde ihale aşamasına kadar ilerleyen yatırım, askeri darbe nedeniyle rafa kaldırılmış, ardından dönemin Cumhurbaşkanı Turgut Özal’ın talimatıyla süreç tekrar başlatılmıştı.

1989’da üretime başlayan fabrika hakkında Türkay, yıllık 450 bin ton kapasite hedefiyle planlanan üretimin kamu sermayesiyle finanse edildiğini söyledi. Haddehane yatırımının Japon teknolojisiyle, çelikhane yatırımının ise Alman teknolojisiyle gerçekleştirilmesi planlanıyordu. Ancak Alman firmasının iflası projenin yön değiştirmesine yol açtı ve başlangıçta hedeflenen kaliteli çelik üretimi, inşaat çeliğine kaydı. Türkay’a göre bu tercih, katma değer açısından kritik bir hataydı; inşaat çeliği rekabetin yoğun olduğu bir alanda üretim getirirken kaliteli çelik için gerekli hamleler gecikti.

Demirağ OSB’nin varlık sebebi: Sivas Demir Çelik fabrikanın olumsuzluklara rağmen kentte sanayileşme hareketini tetiklediğini belirten Türkay, Demirağ OSB’nin ortaya çıkmasında fabrikanın önemli bir rol oynadığını vurguladı. “Sivas’ın sanayileşme hayali ve Demirağ OSB’nin varlık nedeni, Sivas Demir Çelik’ten bağımsız görülemeyecek kadar ilişkilidir” ifadelerini kullandı.

Yatırımcı ve üretim hedefleri Fabrikanın yeniden üretime kazandırılması için yalnızca mülkiyet devrinin yeterli olmayacağını, mali ve teknik kapasiteye sahip bir yatırımcının eline verilmesi gerektiğini söyleyen Türkay, öncelikle tesisin toparlanması, ardından kaliteli çelik üretimine geçilmesi ve cevherden üretim yapacak bir sünger demir tesisinin kurulmasının önemine işaret etti. Sivas için bu sünger demir tesisinin kurulması halinde çevre illerdeki demir yataklarının harekete geçirilebileceğini ve yaklaşık 1.5–2 bin kişinin doğrudan istihdam edilebileceğini belirtti.

İstihdam ve kentsel etkiler Türkay, Demir Çelik’in yeniden üretime geçmesinin Sivas’ın nüfusu ve sanayi kapasitesi açısından büyük bir ivme kazandıracağını, 40–45 bin kişilik istihdam hedefinin ulaşabileceğini, bunun da yeni yerleşim alanları ve uydu kent oluşumunu tetikleyeceğini ifade etti. “Bu, yalnızca bir fabrikanın yeniden açılması değildir. Sivas’ın sanayi şehrine ve büyükşehire dönüşme hamlesidir.”

Çalışanlar ve özelleştirme mağduriyeti Konuşmasında, fabrikanın özelleştirme sürecine ilişkin çalışanların sorunlarına da değinen Türkay, işçilerin başka kamu kurumlarına nakledilmesi amacıyla hazırlanan sürecin engellendiğini ve çalışanların mağdur edildiğini ileri sürdü. Özelleştirme sözleşmesinde işçilere verilmesi taahhüt edilen yüzde 5 hisse de devredilmediğini ifade etti. TMSF’nin çalışanlar için harekete geçmesini talep etti.

İhale ve gelecek süreçler Sivas Demir Çelik’in özelleştirilmesiyle ilgili ihalenin takviminde değişiklikler olduğu belirtiliyor. Son bilgiler, ihalenin 21 Ekim’de yapılacağını ve tesis ziyaretlerinin 16–20 Ekim aralığında gerçekleştirileceğini gösteriyor. Gündemdeki ana tema, fabrikanın yeniden üretime kazandırılması ve kaliteli çelik yatırımının hayata geçirilmesi yönünde odaklanıyor.