Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ekipleri, kirlilik baskısı altındaki Ergene Nehri’ni koruma çalışmaları kapsamında yıl boyunca yoğun denetimler gerçekleştiriyor. 2025 yılı içinde yapılan toplam denetim sayısı 1152’ye ulaşırken, tespit edilen 186 uygunsuzluğa karşılık olarak toplam 106 milyon 381 bin 979 TL idari para cezası uygulandı ve 21 tesisin faaliyeti durduruldu.

Ergene Havzası’ndaki Denetim ve Kontrol Faaliyetleri

İzleme çalışmaları kapsamında Tekirdağ, Kırklareli ve Edirne gibi illeri kapsayan havzada, ekipler aralıksız şekilde atık su arıtma tesisleri ve sanayi kuruluşlarını denetliyor. Toplam 70 atık su arıtma tesisine gece ve gündüz ani denetimler düzenleniyor. Mobil atık su laboratuvarlarıyla yapılan analizlerde, yerinde ve yetkilendirilmiş laboratuvarlarda alınan numuneler düzenli olarak inceleniyor, kirli su kaynaklarına karşı gereken idari yaptırımlar da uygulanıyor.

Baca Gazı Emisyonları ve Ekiplerin Kontrolü

Sanayi tesislerinin baca gazı emisyonları da denetim kapsamına alındı. Bu kapsamda 77 sanayi tesisinin baca emisyonları, gece-gündüz ayrımı yapılmaksızın ölçülüyor. Tesislerin mevzuata uygunluk durumu titizlikle kontrol edilerek, sınır değerleri aşan tesislere gerekli işlemler yapılıyor.

Genel Çevre Denetimleri ve Sonuçlar

2025 yılı itibarıyla tüm ülkede gerçekleştirilen 45 bin 660 denetimde, çevreyi kirleten 5 bin 4 tesise toplamda 2 milyar 911 milyon 652 bin TL tutarında ceza uygulandı. Ayrıca, bu denetimlerde 373 tesisin faaliyeti durduruldu, çevre koruma çalışmalarında kararlılık devam ediyor.

Son yıllarda zaman zaman tartışılan müsilaj tehlikesi, bu kez Marmara Denizi’nde dipte yoğun olarak gözlemlenmeye başlandı. Uzmanlar, müsilajın temel nedeninin tek hücreli bitkisel organizmaların aşırı çoğalması ve bu organizmaların öldükten sonra yaşanan ayrışma süreci olduğunu belirtiyor. Bu süreçte oluşan bakteriyel faaliyetler, müsilajın deniz yüzeyine taşınmasına zemin hazırlıyor.

Marmara Denizi’nin, yoğun insan baskısı ve sanayi faaliyetleri nedeniyle sık sık organik madde girişi yaşadığını vurgulayan uzmanlar, bu durumun müsilajı tetikleyen etkenlerin artmasına sebep olduğunu ifade ediyor. Ekosistemin dengesinin bozulduğu, müsilajın özellikle kıyısal alanlarda yoğunlaştığı kaydediliyor.

Su Hareketleri ve Boğaz’ın Rolü

Uzmanlar, Marmara Denizi’nde su hareketlerinin yetersiz olduğu bölgelerde müsilajın daha uzun süre kalabildiğini, dinamik ortamlarda ise ayrışma sürecinin hızlandığını belirtiyor. İstanbul Boğazı’nın daha canlı yapısı sayesinde bu bölgede müsilaj etkisinin daha az olduğu, ancak bazı küçük girintiler ve durgun sularda müsilaj birikiminin devam ettiği ifade ediliyor.

Yaz Mevsiminde Müsilajın Artışı ve Arıtma Sorunları

Yaz aylarında hava sıcaklıklarının artmasının müsilajın görünürlüğünü artırabileceği uyarısında bulunan uzmanlar, Marmara Denizi’ndeki atıkların kontrol altına alınması gerektiğini vurguluyor. Atıkların arıtma tesislerinden yeterince temizlenmediği ve tesis kapasitelerinin yetersiz kaldığı dile getiriliyor. Ayrıca, arıtma tesislerinin kapasitesinin, nüfus yoğunluğu ile orantılı olarak artırılması gerektiği ifade ediliyor. Tarımsal faaliyetlerin de durumu kötüleştirdiği ve derin deşarj sorununa dikkat edilmesi gerektiği belirtiliyor.

Müsilajın Ekosistem Üzerindeki Etkileri

Müsilajın, özellikle İzmit Körfezi gibi su hareketlerinin sınırlı olduğu bölgelerde daha yoğun bir şekilde görüldüğünü aktaran uzmanlar, bu tür oluşumların ekosistem üzerinde uzun süreli olumsuz etkiler yaratabileceğini belirtiyor. Marmara Denizi’ndeki doğal habitatların korunmasının önemi vurgulanarak, habitatlar zarar gördükçe müsilaj ve “red-tide” gibi olguların daha sık ortaya çıkabileceği ifade ediliyor.

Sonuç olarak, Marmara Denizi’ndeki ekosistemin korunması için sıkı denetimlerin ve sürdürülebilir çevre politikalarının hayata geçirilmesi gerektiği vurgulanıyor. Aksi takdirde, müsilaj ve benzeri tehditlerin önüne geçmenin mümkün olmayacağı konusunda uyarılar yapılıyor.