Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonu’nda, İstanbul Emniyet Müdürlüğü yetkililerinin detaylı sunumlarıyla çocuk suçlarının değişen yapısı ve dijital platformların suçlardaki rolü gündeme geldi. Toplantıda, 15-18 yaş grubuna yönelik ceza infaz düzenlemeleri ve rehabilitasyon yöntemleri de tartışılırken, mevcut önleme mekanizmalarının yeterliliği sorgulandı.

Komisyon Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Müşerref Pervin Tuba Durgut, konuşmasına, geçtiğimiz aylarda 18 yaşından küçük bir fail tarafından öldürülen Atlas Çağlayan’ı anarak başladı. Durgut, yaptığı açıklamada, çocuk suçluluğunun yalnızca sosyoekonomik nedenlerle açıklanamayacak kadar kompleks bir yapıya sahip olduğunu vurguladı ve suçların örgütlü, dijital mecralarla iç içe ve giderek ağırlaşan biçimde evrildiğini belirtti.

Durgut, “Suça sürüklenen çocuk” kavramını eleştirerek, suçun mahiyetini göz ardı eden yaklaşımların yanlış olduğuna dikkat çekti. Vahşet içeren ve organize suçların, dijital ortamların planlamasıyla sürdüğünü ve toplumu, özellikle korunmasız çocukları tehdit ettiğini ifade etti. Atlas Çağlayan olayının, münferit bir olay değil, suçların niteliğini ve önleme mekanizmalarını bütüncül ele alma gerekliliğini ortaya koyduğunu sözlerine ekledi.

Trabzon’da düzenlenen ve önemli isimlerin katıldığı “Suça Sürüklenen Çocuklar: Sorunlar ve Çözüm Önerileri” sempozyumunda, gençlerin dijital ortamda işlediği suçlar masaya yatırıldı. Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Daire Başkanı Fatih Aksoy, özellikle gençlerin sosyal medya ve mesajlaşma uygulamalarında farkında olmadan suç işleme riski taşıdığını vurguladı.

Aksoy, yaptığı açıklamada, özellikle özel hayatın gizliliği ve müstehcen içeriklerin paylaşımı konularında öğrencilerin bilinçsizce hareket ettiğini ve bunun ciddi ceza sonuçlarına yol açtığını ifade etti. Gençlerin suçlarının farkında olmadan hareket ettiği ve bunun hayata olumsuz etkiler getirdiğine dikkat çekti.

Gençlerin Suç İşleme Durumu ve Yasal Uyarılar

Aksoy, gençlerin sosyal medya paylaşımlarının, Türk Ceza Kanunu kapsamında suç teşkil ettiğine işaret ederek, “Sıklıkla karşılaştığımız suçlar arasında özel hayatın gizliliğine ait görüntülerin paylaşılması ve müstehcen içeriklerin dağıtılması yer alıyor. Birçok gençimiz suç işliyor, ancak farkında bile değil. Kanunu bilmemenin mazeret sayılmadığını özellikle vurguluyoruz. Paylaşılan her içerik, tek tek suç sayılıyor ve ağır cezalarla karşılaşılıyor. Örneğin, birkaç fotoğraf paylaşımı nedeniyle 15-20 yıl hapis cezası alan gençlerimiz oluyor. Bu yüzden çocuklarımızın bilinçlendirilmesi ve uyarılması yaşamsal önem taşıyor.”

Gençlerin Hayatlarını Etkileyen Suçlar ve Koruma Yöntemleri

Fatih Aksoy, suçlanan gençlerin yargılandıklarında ciddi hayat sorunlarıyla karşılaştığını belirterek, “Bu çocuklar yargı önüne çıktıktan sonra hayata kötü bir başlangıç yapıyor. Onları suçtan uzak tutmak ve korunmak için öncelikle bilinçlendirmemiz gerekiyor” dedi.

İstatistiklerde Artış ve Toplumsal Davranışlar

Öte yandan, sempozyumun açılışında konuşma yapan Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç ise, 2024 yılında suça sürüklenen çocukların sayısının bir önceki yıla göre yüzde 13,3 artarak 202 bin 785’e yükseldiğini açıkladı. Genç, bu artışın toplumun tüm kesimlerini ilgilendirdiğini belirterek, ailelerin ve eğitim kurumlarının çocukların bilinçlendirilmesi konusunda daha aktif rol almaları gerektiğine vurgu yaptı.

Sempozyuma katılan uzmanlar arasında Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nden Prof. Dr. Miraç Burak Gönültaş, Türkiye Adalet Akademisi Öğretim Üyesi Hakim Süleyman Kaynar ve Ankara Cumhuriyet Savcısı Erdinç Hakan Özbabakoğlu yer aldı. Katılımcılar, gençlerin suç ile mücadelesinde eğitim ve bilinçlendirme çalışmalarının önemini tartıştı.

Her gün çok sayıda kişi, telefon dolandırıcılarından mesaj alıyor. En yaygın dolandırma yöntemi olarak telefon dolandırıcılarının kendilerini polis, asker, savcı, hakim olarak tanıtması geliyor. Yetkililer tarafından yapılan ‘Savcı, hakim, asker, polis sizden para istemez’ uyarılarıyla çok sayıda vatandaş dolandırılmaktan kurtulurken bazıları da bu tuzağa düşüyor.

DOLANDIRICILAR TEKNOLOJİ YAKINDAN KULLANIYOR

Ancak telefon dolandırıcıları artık sıradanlaşan bu yöntemin yerine sürekli yenilerini ekliyor. Öyle ki buldukları yöntemlerle teknolojiyi de kullanarak vatandaşları kandırmaya devam ediyorlar.

HÜKÜMET YENİ TEDBİRLERİ DEVREYE ALIYOR

Emniyet güçlerinin operasyonları sürerken, hükümet dijital suçlarla mücadele için yeni tedbirleri devreye almaya hazırlanıyor. Yargı Reformu Strateji Belgesinde, bilişim ve dolandırıcılık suçlarına ilişkin mevzuatta yer hükümlerin, suçla etkin mücadele edilebilmesi amacıyla yeniden düzenleneceği belirtiliyor.

EFT VE HAVALEDE YENİ DÖNEM

Buna göre alınacak önlemlerden biri de EFT ve havale sisteminde olacak. Sistemin daha güvenlikli bir hale getirilmesi bekleniyor. Örnek olarak havale işleminde bankadan onay isteme mesajı geliyorsa, ikinci bir doğrulama sistemi daha kullanılacak.

ALINACAK TEDBİRLER

• Bilişim ve dolandırıcılık suçları konusunda cumhuriyet başsavcılıklarının kurumsal kapasitesi geliştirilecek. Suç tiplerine göre soruşturma kılavuzları hazırlanacak ve bu kılavuzlar, güncel tutulacak.
• Suçların önlenmesi amacıyla telefon aboneliğinde kimlik doğrulama zorunlu olacak. Abonelik kayıtlarının güncellenmesi sağlanacak ve kayıtları güncellenmeyen hatlar iletişime kapatılacak.
• Telefon üzerinden dolandırıcılık yapmaya kalkanların aboneliklerinin anında iptal edilmesine yönelik teknik altyapı kurulacak.
• İnternet üzerinden yapılan satışlarda tarafları koruyacak yeni düzenlemeler yapılacak.
• Başta bankacılık ve bilişim sistemi kullanılmak suretiyle işlenen dolandırıcılık ve hırsızlık suçları olmak üzere, ceza yargılamasında el koyma ve müsadereden kaynaklanan sorunların çözümüne yönelik düzenlemeler yapılacak.
• Mobil uygulamalar aracılığıyla yapılacak eft, havale gibi işlemlerde doğrulama mesajları daha güvenlik hâle getirilecek.
• Bilişim sistemlerinin banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle işlenen suçların önlenmesi ve caydırıcılığın sağlanabilmesi amacıyla bankaların ve elektronik para kuruluşlarının sorumluluklarını artırmaya yönelik tedbirler alınacak.