Onur Çınar öncülüğünde gezgin bir çalışan olarak değirmeni işleten Çınar, dededen toruna aktarılan mirası korumaya çalıştığını söyledi. Değirmenin yalnızca bir üretim yeri olmadığını vurgulayan Çınar, bu mirasın bölgede ortak hafıza olduğuna dikkat çekti: “Bu değirmen bize dededen kalan bir miras. Sonrasında ben devraldım. İnşallah benden sonra da devam edecek. Burada vatandaşlarımızın ürünlerini öğütüyoruz ve bu kültürün kaybolmaması için mücadele ediyoruz.”

Güngören Muhtarı Murat Tere ise geçmişte mahallede üç değirmenin bulunduğunu belirtti; bugün iki değerin ayakta kaldığını söyledi. Eskiden köyde yoğun mısır üretimi yapıldığını anlatan Tere, değirmenlerin sosyal hayatın merkezinde olduğunu ifade etti: “Yıllar önce köyümüzde yüzlerce ton mısır üretilirdi. Değirmenlerin önünde uzun kuyruklar oluşurdu; insanlar sohbet eder, çayını kahvesini içerdi. Burası insanların buluşma noktasıydı.”

Göç ve kuraklık tehdidine değinen Tere, genç nüfusun azaldığını ve tarımsal üretimdeki gerilemenin değerli mirasın geleceğini etkilediğini söyledi. Mahallede yaklaşık 140 hanenin bulunduğunu ve nüfusun 330 civarında olduğunu belirten Tere, sulama yatırımlarının artırılması gerektiğini ifade etti: “Tarım arazilerine yeterli su ulaştırılırsa gençler yeniden üretime döner. Üretim arttıkça bu tarihi değirmenler de yaşamaya devam eder.”

“Bu değirmenler kültürel miras” ifadesini paylaşan Tere, geçmişte bölgede çok sayıda su değirmeni olduğunu, ilgisizlik ve göç nedeniyle birçoğunun yok olduğunu söyledi. Ayakta kalan ilk değirmenin korunmasının büyük önem taşıdığını belirten Tere, “Bu değirmenler köyümüzün tarihidir, kültürüdür. Sadece taş ve sudan oluşan yapılar değildir. Geçmişimizin, emeğimizin ve üretim kültürümüzün canlı tanıklarıdır.”