Enerji üretim tesisinde çöp gazını yakarak elektrik enerjisi üreten gaz motorları, açığa çıkan enerjiyi şehir şebekesine iletiyor. Yetkililer, bu süreç sonunda yaklaşık 40 bin konutun elektrik ihtiyacının karşılandığını belirtiyor.

Rehabilite edilen sahada ise 1700 metrekarelik alanda çilek ve domates seraları kuruldu. Seralarda çöp gazı enerjisinin yaklaşık %42’si elektriğe dönüştürülüyor; geri kalan enerji ise atık ısı olarak atmosfere veriliyor. Bu atık ısılar sayesinde seralar kışın ısıtılıyor ve yazın ise serinletiliyor. Seralarda topraksız tarım yöntemiyle yetiştirilen çilek ve domatesler kentteki 65 yaş ve üzeri vatandaşlara ücretsiz olarak dağıtılıyor.

Seralar ve üretim kapasitesi konusunda bilgi veren tesis müdürü, çilek için yaklaşık 1000 metrekarelik bir alan ve domates için 700 metrekarelik bir alan üzerine seralar kurulduğunu ifade etti. Ayrıca projenin ilk aşamasında çilek serası, ardından domates serası hayata geçirildi. Yıl içinde domates hasadının 15-20 ton, çilek hasadının ise 5-8 ton arasında olması bekleniyor. Sistem, meteoroloji verilerine göre iç sıcaklığı ayarlayan otomasyonlarla çalışıyor ve bitkileri kokopit olarak bilinen Hindistan cevizi kabuğu içinde yetiştiriyor. Sulama ise drip sistemi ile sağlanıyor.

Toplam etki ve sosyal boyut olarak projenin sosyal tarafında, üretilen ürünler 65 yaş ve üzeri vatandaşlara ücretsiz olarak dağıtılıyor. Projede ayrıca seraların enerji verimliliği ve atık ısının kullanımı ile çevreye duyarlı bir model hedefleniyor.

ANKARA’da Ziraat Bankası’nın ev sahipliğinde düzenlenen 3. Tarım Ekosistemi Buluşması’nda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, tarım sektörüne yönelik yeni finansman ve destek paketlerini duyurdu. Konuşmasında üreticilere yönelik önemli bilgiler paylaşan Erdoğan, sektördeki büyümeye ve reformlara vurgu yaptı.

Yeni kredi olanakları ve destekler

Erdoğan, özellikle seracılık, hayvancılık ve küçükbaş sektörüne yönelik yeni kredi imkanlarını detaylandırdı. Seralar için 10 dekarın altındaki kurulumlara 1 yılı geri ödemesiz, 10 yıla kadar vadeli ve 10 milyon TL’ye kadar kredi sağlanacak. Kadın ve genç çiftçilere özel öz kaynak şartı ise yüzde 10’a indirildi. Büyükbaş süt hayvancılığına kapasite artırımı için, hayvan alımlarında öz kaynak şartı olmadan, 1 yıl geri ödemesiz ve toplam 7 yıl vadeli 5 milyon TL’ye kadar yatırım kredisi verilecek. Küçükbaş hayvancılıkta ise “Köyümde Yaşamak İçin Bir Sürü Nedenim Var” projesi kapsamında kredi limiti 600 bin TL’den 1 milyon 200 bin TL’ye yükseltildi.

Erdoğan, tarım kredilerinin yüzde 90’ından fazlasının devlet destekli faiz sübvansiyonu ile sağlandığını belirterek, “Kredi geri dönüş oranımız yüzde 97, Ziraat Bankası’nda bu oran yüzde 99. Çiftçimiz üretmek, büyümek ve dış pazarlara açılmak için kredi kullanıyor; borcunu da ödüyor” dedi.

Hedefler ve destek rakamları

2025 yılı için çiftçilere toplam 84 milyar TL destek ödemesi yapıldığını ve yıl sonunda bu rakamın 135 milyar TL’ye ulaşacağını aktaran Erdoğan, IPARD kapsamında 1.408 projeye 9,8 milyar TL hibe desteği sağlandığını ve tarım yatırımlarında toplam 3 trilyon 350 milyar TL altyapı yatırımının gerçekleştirildiğini belirtti. Tarım ürünleri ihracatı ise 2002’de 3,8 milyar dolar iken, 2024’te 32,6 milyar dolara yükseldi ve son 22 yılda 110 milyar dolar dış ticaret fazlası verildi.

Tarım sayımı ve stratejik planlamalar

Erdoğan, 1 Temmuz’da başlatılacak olan ve Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı tarım sayımının, tarımsal verilerin güncellenmesi ve bilimsel planlamanın temelini oluşturacağını söyledi. Ayrıca, iklim krizine karşı üretim planlamasının önemli olduğunu ve artık hangi bölgede ne kadar üretim yapılacağına devletin karar verdiğini belirtti.

Muhalefete ve tarım sigortasına eleştiri

Son olarak muhalefete yönelik eleştirilerini dile getiren Erdoğan, çiftçilerin borcu olmadığını ve üretim gücü ile kredibilitenin yüksek olduğunu vurguladı. Tarım sigortası konusunda ise TARSİM’in önemine dikkat çekerek, doğal afetlerden zarar gören tüm üreticilerin tazminatlarını ödediklerini, sigortalı olmayanların ise yalnız bırakılmadığını ifade etti.

Geçen yıl sonunda kurulan ve 41 bin metrekarelik alanda faaliyet gösteren cam serada, jeotermal enerji kullanılarak domates üretimi gerçekleştiriliyor. Merkeze bağlı Yukarıyıldızlı köyü yakınlarındaki tesis, şehrin en büyük serası olma özelliğine sahip olup, 36 derecelik termal suyun sağladığı düşük enerji maliyetiyle dikkat çekiyor.

Üretim ve İhracat Hedefleri

Yıl boyunca yaklaşık 10 ay boyunca domates hasadı yapılan tesiste üretilen ürünler, kimyasal madde içermeyen ve Avrupa standartlarına uygun olarak ihraç ediliyor. Üretimin tamamı Avrupa ülkelerine gönderiliyor; başta Hollanda olmak üzere İtalya, Polonya, Romanya ve Almanya gibi ülkeler hedef pazarlar arasında bulunuyor.

İstihdam ve Tarım Uygulamaları

Serada çoğunluğu kadın olmak üzere yaklaşık 50 kişi istihdam ediliyor. Seranın proje koordinatörlüğünü üstlenen Sivas Cumhuriyet Üniversitesi (SCÜ) Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Bitkisel ve Hayvansal Üretim, Organik Tarım Bölümü Öğretim Görevlisi Volkan Yörük, seranın Hollanda tipi cam sera olduğunu ve Türkiye’de ilk kez 2020 yılında seracılık faaliyetlerine başlandığını belirtiyor.

Yörük şöyle diyor: “2020 yılında ‘Sivas’ta sera olmaz’ denildikten sonra bu üçüncü seramız ve toplamda 120 dönüm cam sera büyüklüğüne ulaştık. Burada kullanılan jeotermal suyun sıcaklığı 36 derece olup, düşük enerji ile yüksek verim alınabiliyor. Ayrıca, iyi tarım uygulamalarıyla çalışıyoruz ve sıfır pestisit sloganıyla, kimyasal kullanmadan, biyolojik mücadele yapıyoruz.”

Ekonomik ve Çevresel Avantajlar

Yörük, serada zararlı böcekleri faydalı böceklerle kontrol altında tutarak kimyasal madde kullanımını ortadan kaldırdıklarını ve bunun sonucunda Avrupa’ya ihraç edilen ürünlerde pestisit kalıntısı riskinin olmadığını vurguluyor. Bu yılki rekoltenin 1600 ila 1800 ton arasında olmasının planlandığını belirten Yörük, fidelerin 1 Ocak’ta dikildiğini ve kış ortasında olmasına rağmen ürün performansının oldukça iyi olduğunu ifade ediyor.

Sonuç ve Beklentiler

Yaklaşık 10 ay boyunca devam edecek domates ihracatıyla, bölge ekonomisine önemli katkılar sağlaması bekleniyor. Sivas’ta ilk kez gerçekleştirilen jeotermal enerjiyle seracılık faaliyetleri, sürdürülebilir ve çevre dostu üretim modeliyle örnek teşkil ediyor.