AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler ile Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta’nın yönetiminde yürütülen çalışmalar sonunda çocuklara yönelik sosyal medya düzenlemesi aşamasına geldi. Hazırlanan teklife göre 15 yaşından küçükler sosyal medya hesapları oluşturamayacak; bu süreçte yaş gruplarına uygun oyunlara erişim mümkün olacak. Ayrıca kimlik doğrulama sisteminin hayata geçirileceği belirtiliyor. Platformlar da çocuklara uygun içerikler konusunda filtreleme yapma sorumluluğunu üstlenecek.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş ise MKYK toplantısında konuya ilişkin bir sunum yaptı. Cumhurbaşkanı ve AK Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın başkanlığında toplanan kurulda düzenlemeye dair bilgilendirme gerçekleştirildi.

Gelişen dijital çağda çocukların güvenliği ve kişisel verilerinin korunması konusu, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından düzenlenen kapsamlı bir bilgilendirme toplantısıyla ele alındı. İstanbul’da gerçekleştirilen toplantıya, sivil toplum kuruluşları temsilcileri katıldı ve süreçle ilgili önerilerini sundu. Bakan Mahinur Özdemir Göktaş, sosyal medya düzenlemesine yönelik çalışmalar hakkında bilgiler verdi.

Bakan Göktaş, dijital dünyada çocukların karşı karşıya olduğu tehlikeleri hatırlatarak, toplum olarak birlikte hareket edilmesi gerektiğinin altını çizdi. 1950’lerde Amerika’da ve 1990’larda Türkiye’de yaşanan temel ayrımcı uygulamalara da değinen Göktaş, “Eğer bu yasayı çıkarmazsak, 2050’ye geldiğimizde çocuklarımıza aynı soruları sorma ihtimalimiz yüksek olacak. Peki, çocukların sosyal medyada kumar, istismar ve bağımlılıkla karşılaşmasına nasıl sessiz kalabiliriz?” diye sordu.

Sanal Dünya Çocuklar İçin Tehdit Oluşturuyor

Her gün milyonlarca çocuğun farkında olmadan dijital bağımlılığa sürüklendiğine dikkat çeken Bakan, “Çocuklar, bedenlerine ve psikolojilerine zarar veren durumlarla karşılaşıyor. Dijital platformlar aracılığıyla uyuşturucu, depresyon ve kaygı gibi sorunlar artış gösteriyor. Dünya Sağlık Örgütü, sosyal medyanın ergenlerde depresyon riskini yüzde 35 artırdığını belirtiyor. UNICEF ise 14-17 yaş arasındaki gençlerin yüzde 46’sının sosyal medya paylaşımları nedeniyle kendini yetersiz hissettiğini açıkladı. Ayrıca, üç çocuktan biri internette siber zorbalığa maruz kalıyor ve çocuklar güven duygusunu kaybediyor. Artık zorbalık, okul dışındaki dijital ortamda devam ediyor. Çocukların odaklanma süreleri de gelişen teknolojiyi karşısında sekiz saniyeyi geçmiyor, bu da dikkat dağınıklığını artırıyor. Beden algısı da bozuluyor; ekranlarda gördükleri ile gerçeklik arasındaki farkı anlamakta zorlanıyorlar.

Sosyal Medya Sınırsızlığı Özgürlük Değil, Tehlike

Bakan Göktaş, çocukların sosyal medyada sınırsız kullanımı yerine, kontrollü erişim ve bilinçli kullanımın teşvik edilmesi çağrısı yaptı. “Gerçek hayatta çocuklarımıza sınırsız tatlı, oyuncak veya yeni deneyimler sunmuyorsak, sosyal medya kullanımında da sınır koymamız gerekir. Çünkü sınırsız kullanım, çocuklar için riskli ve tehlikelidir” diyen Göktaş, bu konuda hem yasal düzenlemeler hem de toplum olarak bilinçli adımlar atılması gerektiğini vurguladı. Ayrıca, zorbalık ve istismar gibi olumsuzluklara karşı etkin mekanizmalar geliştiriliyor ve aileler, öğretmenler, sivil toplum kuruluşları güçlendiriliyor.

Çocuk Hakları İçin Seferberlik Çağrısı

Türkiye’nin Dijital Dünyada Çocuk Hakları Sözleşmesi’nde lider konumda olduğuna dikkat çeken Göktaş, sözleşmenin amacını şöyle açıkladı: “Dijital ortamda çocukların güvenliği, kişisel verilerin korunması, çevrimiçi şiddete karşı etkin koruma ve eğitim fırsatlarının adil dağılımını sağlamaktır. Bu sözleşme, toplumsal bir seferberlik çağrısıdır ve hep birlikte hareket ederek, çocuklarımızı ve toplumun geleceğini güvence altına alabiliriz.”

Toplantıda, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı uzmanları tarafından “Sosyal Medya Yasası ve 16 Yaş Altına Yönelik Düzenleme” konulu bir sunum gerçekleştirildi. Katılımcılar, süreçle ilgili düşüncelerini paylaştı ve sonunda çocuk hakları sözleşmesini imzalayan STK temsilcileri, dijital dünyadaki çocuk haklarını koruma yönünde ilk adımlarını attılar.

Bakan Göktaş, gençlerin ve çocukların dijital bağımlılıkla karşı karşıya kaldığını belirterek, “Dijital bağımlılıkla mücadele etmek Aile Eylem Planı’mızın da önemli bir parçası. Bu doğrultuda bir yıla yakın zamandır çalışmalar yürütüyoruz. İlgili bakanlıklarımızla, konunun uzmanlarıyla, ailelerimizle, çocuklarımızla, sosyal medya platformu temsilcileriyle görüşüyoruz. Ayrıca Bakanlığımız bünyesinde özel bir ekip oluşturduk ve dünyada da bu kapsamda yapılan çalışmaları inceliyoruz.” ifadelerini kullandı.

Sosyal medya düzenlemesinde yaş sınırının nasıl belirleneceğine ilişkin olarak Göktaş, “Yaş sınırı noktasında kademeli bir düzenleme üzerinde çalışıyoruz. 13 yaşa kadar olan çocuklarımız için ayrı, 13-16 yaş grubunda olan çocuklarımız için de ayrı olmak üzere, 2 farklı kademe olarak çalışmalarımızı devam ettiriyoruz.” diye konuştu.

Sosyal medya platformlarına ciddi yükümlülükler getirilecek

Düzenleme kapsamında sosyal medya platformlarına yönelik iki başlıkta çalışmalar yürütüldüğünü belirten Bakan Göktaş, şöyle devam etti: “Sosyal medya platformlarına, 16 yaşından küçük çocukların hesap açması sırasında yaş tespitinin en doğru biçimde yapılması, mevcut teknolojiye göre maksimum denetimi sağlamaları konusunda ciddi yükümlülükler getirmeyi planlıyoruz. İkinci olarak da aileler için çocuklarının bu mecralarda geçirdikleri zamanı kontrol edebilmelerine yönelik birden fazla ve çeşitli ebeveyn kontrol araçlarını geliştirmeleri konusunda platformlara yükümlülük getirmeyi ve bu yükümlülüklere aykırı davrandıkları zaman yaptırım uygulamayı düşünüyoruz.”

Ebeveynlere önemli görevler düşüyor

Bakan Göktaş, çocukların dijital tehditlere karşı korunması konusunda ebeveynlere de önemli görevler düştüğünü belirterek, yasal düzenlemenin anne babaların aktif sorumluluğu olmaksızın etkili olamayacağının da altını çizdi. Göktaş, “Artık anne babalar ‘dijital ebeveynlik’ olarak adlandırılan yeni bir sorumluluk alanında çocuklarını dijital dünyanın risklerine karşı koruma kapasitesine sahip olmak zorundalar. Biz de bu konuda onlara destek olmak için gerekli eğitimleri vermeyi planlıyoruz.” şeklinde konuştu.

Bakan Göktaş, yakın zamanda sosyal medya platform temsilcileri ile tekrar bir araya geleceklerini belirterek, “Daha önce hassasiyetlerimizi dile getirmiştik, yeniden bu konu başlıklarında değerlendirmelerimizi ileteceğiz. Bu yıl içerisinde ilgili kurumlar ile işbirliği içerisinde çalışmalarımızı sürdürerek, milletvekillerimizin desteği ile sosyal medya düzenlemesini hayata geçirmeyi planlıyoruz.” ifadelerini kullandı.